At bagon.is you can Buy webshells, phpmailer, Combo list
İnsan hakları olmadan iklim adaleti olmaz: COP28’de günün fosili İsrail - Haberim Cepte

İnsan hakları olmadan iklim adaleti olmaz: COP28’de günün fosili İsrail

Andres Agustin Fuentes Martinez

Bugün, Günün Fosili mükafatı sıralamamıza sondan başlıyoruz. İşte COP28’de 8 Aralık’ta seçilen günün fosilleri:

GÜNÜN FOSİLİ ÜÇÜNCÜLÜK MÜKAFATI RUSYA’NIN

Rusya güya yolunu şaşırmış… Ya da en azından neden Dubai’ye geldiğimiz konusunda aklı karışmış üzere görünüyor. Rusya, kendi iklim taahhütlerini açıklamak yerine fosil yakıt mutabakatları yapıp duruyor. Tüm dünya iklim müzakerelerine odaklanmışken, Putin Dubai’ye Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri ile yeni petrol mutabakatları yapmak için geldi.

Rusya yetenekli satranç oyuncularıyla ünlüdür fakat kabul edelim ki Putin bir Karpov değil. Federal bütçenin neredeyse yarısını fosil yakıtlardan elde eden ve bütçenin yüzde 40’ını Ukrayna savaşı ve dünyadaki öteki çatışmalara harcayan bir ülkenin lideri olarak Putin’in fosil yakıtları bir jeopolitik silah olarak kullanması iklim açısında da vahim sonuçlar doğuruyor. Rusya’nın COP28 müzakerelerinde fosil yakıtlardan çıkış aleyhtarı olmasının ardında beşerler ve iklim değerine kâr etmek yatıyor. Yenilenebilir gücün üç katına çıkarılması gayesini böylesine ince eleyip sık dokumaları da müzakereleri baltalıyor. Vezir Gambiti bu türlü oynanmaz.

Rusya’yı, iklim tahlillerini desteklemek yerine fosil yakıt ihracatını artırmaya çalıştığı için üçüncülük mükafatına layık gördük. Fosil yakıtlardan süratli, adil, finanse edilerek ve geri dönmemek üzere çıkmanın ve %100 yenilenebilir güce adil ve hakkaniyetli bir geçiş yapmanın vakti geldi.

GÜNÜN FOSİLİ İKİNCİLİK MÜKAFATI AVUSTRALYA’NIN

Avustralya arkadaşlarını ve komşularını hayal kırıklığına uğratıyor. Avustralya, güzel bir komşu ve “Pasifik Ailesi”nin bir ferdi olarak sorumluluklarını yerine getirmek istiyorsa, fosil yakıtlardan çabucak çıkmaya başlaması ve iklim krizindeki tarihi ve yeni hissesinin bedeli olarak Kayıp ve Hasar Fonu’na maddi katkıda bulunması gerekiyor.

Ancak, Pasifik Dirençlilik Fonu ve Yeşil İklim Fonu’na yaptığı cüzi katkıları ilan ederken bir yandan her yıl kömür ve gaz bölümüne milyarlarca dolar dayanak sağlamakla âlâ komşu olunmaz. Global Kayıp ve Hasar Fonu’nu görmezden gelip, yalnızca Pasifik İklim Finansmanı Paketi için 150 milyon Avustralya doları taahhüt etmekle yetinmek yan mahalledeki komşu ziyaretine eli boş gitmek üzere bir şey. Pasifik Bölgesi’nde iklim krizinin tesirleri bu kadar yıkıcıyken, dünyanın en büyük üçüncü fosil yakıt ihracatçısı Avustralya’nın sorumluluklarını yerine getirmesi kural.

Günün Fosili Ödülleri’ni vererek COP’lara mizahi bir yaklaşım getirmeyi ne kadar sevsek de, bugünkü birincilik mükafatı espri konusu olamayacak kadar önemli bir mevzu.

GÜNÜN FOSİLİ: İSRAİL

Bir defa daha açıkça söz edelim: İnsan hakları olmadan iklim adaleti olmaz. Adalet olmadan barış olmaz. COP28’in yalnızca 2.500 kilometre ötesindeki İsrail ve Gazze’deki çatışmalar hem İsrail’de hem de işgal altındaki Filistin topraklarında dehşet verici kayıplara ve acılara, çevresel yıkıma ve kolektif bir travmaya yol açtı.

Uluslararası toplumun, tüm nüfuzunu kullanarak çatışmaların daha da büyümesini önlemek ve bu krizin sona ermesine dayanak olma sorumluluğu var. Yıllardır süregelen İsrail-Filistin çatışmaları sırasında çok sayıda insan hakkı ihlali yaşandı ve kuşaktan kuşağa binlerce insanın hayatı derinden etkilendi. Birçok insan hakları örgütüne ve Birleşmiş Milletler raporlarına nazaran bu ihlaller hakikaten son derece yıkıcı ve hala devam ediyor.

Tüm ülkelerin, milletlerarası kanunların uygulanmasını sağlama ve Gazze’de ortaya çıkan insani felaketi durdurma sorumluluğu bulunuyor. Gençlere ve çocuklara odaklandığımız bugün, askeri harcamalar ile acil iklim finansmanı gereksinimi ortasındaki tezat daha da net görülebiliyor. Böylesi bir ortamda gerçekleşen bu COP, iklim adaleti, insan hakları, barış ve sürdürülebilirlik hususlarının hem iç içe olduğunu hem de tüm ülkelerin bu hususlarda bir kararlılık göstermesi gerektiğini gözler önüne seriyor.

Bu çatışmanın çok sayıda ve çesitli tesirleri olduğunun altını bir defa daha çiziyoruz ve Günün Fosili Ödülü’nü İsrail’e veriyoruz. Yakınları için yas tutan ve onları merak edenlerle dayanışma içindeyiz ve ayrım gözetmeksizin herkesin haklarına hürmet duyulmasını talep eden, barış ve güvenlik davetine katılıyoruz.

ATEŞKES ÇABUCAK, ŞİMDİ

ECO BM İklim Değişikliği Çerçeve Mukavelesi (UNFCCC) toplantılarında Milletlerarası İklim Aksiyon Ağı’nın (CAN International) tarafından yayınlanıyor.